Доктор Зафировски алармира: Аерозагадувањето доведува до комплетно заостанување на менталниот и физичкиот развој кај децата

Аерозагадувањето во урбаните средини стана главен социјален, здравствен, еколошки и економски проблем.

Скопје во последните месеци е меѓу првите 10 најзагадени градови во светот, тоа придонесува да се развиваат низа болести, а пред се карциномите кои се во подем. Според една нова статистика на американската асоцијација, секое седмо новородено дете ќе има проблеми со белите дробови поради аерозагадувањето. 

- На долги патеки аерозагадувањето влијае на централниот нервен систем, негативно влијае на кардиоваскуларниот систем и сето тоа доведува до комплетно заостанување и во развој кај децата, и на менталниот и на физичкиот развој. Затоа ни е потребна чиста животна средина, вели во разговор за „Република“ д-р Оливер Зафировски, директор на Клиниката за пулмологија и алергологија. 

Децата со астма или други респираторни заболувања се посебно подложни на ефектите на аерозагадуваето.

- На нив директно негативно влијае на нивните бели дробови бидејќи, на некој начин тие се оштетени. И секако, влијае и на возрасните. Само заради аерозагадувањето, на годишно ниво над 1.200 луѓе ја губат битката со аерозагадувањето. Се зголемува смртноста кај луѓето кои имаат хронични белодробни заболувања. Десет години се зборува дека нешто мора да се стори, а ништо не е направно. Мора да се направи стратешки план. Она што е најбитно е дека оваа Влада сериозно го прифати е новиот концепт кој очекуваме да го подобри здравјето на луѓето и да го намали аерозагадувањето. Мора да се подигне свеста, ќе почнеме со предавање во школите за почеток, за да може сите да дадат свој придонес. Еден човек не може да ја смени оваа ситуација, само ако секој стане свесен за аерозагадувањето можеме сите заедно да направиме нешто поубаво и подобра клима и почиста средина, вели д-р Зафировски.

Кога има енормно зголемување на аерозагадувањто децата не треба да бидат изложени на физичка активност во надворешна средина. Треба да се користат заштитни маски КН95, ако нема маска, барем шал околу устата да се стави и да се заштитиме од зголемената концентрација на пм честичките. 

Религија.мк избира личност на годината на МПЦ-ОА

Религија.мк, годинава спорведува јавно гласање за избор на личност на годината меѓу владиците на МПЦ-ОА. На листата се сите архијереи, членовите на Синодот, викарните епископи и пенизионираните.

Гласањето трае до 09 јануари 2026 година.

За да гласате презетете го прашалникот од овој ЛИНК

. Зимата 2025–2026 ќе биде потопла од просекот, но со студени бранови и загаден воздух

Зимата што претстои се очекува да биде за околу еден степен потопла од повеќегодишниот просек, но со повремени студени бранови и изразена временска променливост, покажуваат најновите климатски очекувања. Според анализата на професорите Владо Спиридонов и Ивица Милевски, не се прогнозираат долготрајни екстремни студови, туку претежно умерено топло и динамично време.

Студени периоди со температури под нормалата се најавуваат од крајот на декември до средината на јануари, како и кон крајот на февруари. Во Скопје и Штип средните зимски температури ќе се движат меѓу 1 и 4 Целзиусови степени, додека на планините од 0 до -3 степени.

Според анализата, бројот на мразни денови ќе изнесува од 30 до 55 во низините и од 60 до 75 на планините. Ледените денови ќе бидат релативно ретки во низинските предели (од 5 до 15), но значително почести на планините, каде се очекуваат од 25 до 40 такви денови.

„Студени бранови со температури околу или под нормалните се најверојатни кон крајот на декември до средината на јануари и повторно кон крајот на февруари, но без сигнали за долготрајни или екстремни зимски студови“, наведуваат Спиридонов и Милевски.

Професорите предупредуваат и на зголемен ризик од магла и температурни инверзии во периоди со стабилно антициклонално време. Во вакви услови се очекува значително влошување на квалитетот на воздухот, особено во Скопската, Полошката и Струмичката котлина.

„Во целина, зимата 2025–2026 ќе биде потопла од просекот, динамична и со изразени краткотрајни зимски настани. Главните ризици ќе произлегуваат од временската променливост, кратките интензивни врнежни епизоди, снежните бури во планините и епизодите со многу лош квалитет на воздухот во котлините“, оценуваат климатолозите.

„Тошковски: Системот Безбеден град“ ќе регистрира прекршок при брзина од 57 км/ч во зона со ограничување од 50 км/ч

Министерот за внатрешни работи Панче Тошковски ја објасни примената на системот за видео-надзор „Безбеден град“, појаснувајќи како ќе се откриваат и евидентираат сообраќајните прекршоци со автоматски камери.

Според Тошковски, камерите нема да прикажуваат прекршок веднаш штом брзината ја надмине дозволената, туку ќе важат исти правила за толеранција како и кај класичните полициски радари. Тоа практично значи дека ако на место каде што е ограничено 50 км/ч, возилото се движи со 57 км/ч, системот ќе регистрира прекршок; додека доколку возите со 56 км/ч, нема автоматски да се констатира прекршок.

Тошковски појасни дека овие правила за толеранција, кои се веќе дефинирани во метролошките регулативи, ќе останат како што се досега и ќе се применуваат и преку „Безбеден град“. Тој додаде дека системот е усогласен со експертски мислења и има цел да обезбеди правично и правно издржано мерење на брзината. 

Министерот најави дека наскоро ќе биде пуштена дигитална платформа преку која граѓаните ќе можат да проверат на кои критични локации се поставени камерите за мерење на брзината и камерите за детектирање на минување на црвено светло, како и да ажурираат контакти поврзани со системот. 

Тошковски исто така наведе дека службените возила ќе бидат исклучок од автоматското регистрирање прекршоци само кога се во оправдани оперативни ситуации, но во други случаи ќе важат истите правила како за сите други учесници во сообраќајот. 

Проектот „Безбеден град“ е дел од пошироките напори за зголемување на сообраќајната безбедност и почитување на правилата на патот, со цел намалување на несреќи и жртви. 

Популарно